قلعه فلک الافلاک خرم آباد

قلعه فلک الافلاک خرم آباد

قلعه فلک الافلاک,قلعه فلک الافلاک لرستان,قلعه فلك الافلاك خرم اباد,

قلعه فلک الافلاک ویکی پدیا,معماری قلعه فلک الافلاک,معماری قلعه فلک الافلاک

قلعه فلک الافلاک،تاریخچه قلعه فلک الافلاک خرم آباد

موزه فلک الافلاک یا موزه قلعه یا موزه دژ شاپورخواست تنها موزه مردم شناسی استان لرستان در خرم آباد واقع است که صحنه هایی بسیار بدیع و چشم نوازی را از زندگی بومی مردم لرستان به نمایش گذاشته است.یکی از قلعه های تاریخی و زیبا و ساحب نام در ایران قلعه فلک الافلاک است.در واقع این قلعه زیبا و دیدنی با 5300 متر مربع مساحت بر فراز تپه ای در مرکز شهر خرم آباد، با چشم اندازی فوق العاده زیبا قرار دارد.بهتر است بدانید که حریم این تپه باستانی، از شرق و جنوب غربی به رودخانه خرم آباد و از غرب به خیابان و محله دوازده برجی و از سمت شمال به خیابان فلک الافلاک محدود می شود.در واقع نام قدیم آن که به دوران ساسانیان بر می گردد، دژ شاپور خواست بوده و دارای 8 برج مدور و دیوارهای بلند و مستحکم می باشد.وسعت محوطه باستانی که محل واقعی تحولات تاریخی بناست،به یاد داشته باشید حدود 400×300 متر مربع و ارتفاع تپه با احتساب دیوارهای بنا از سطح خیابانهای مجاور حدود 40 متر است.فضای داخلی بنای فعلی به چهار تالار نسبتاً بزرگ حول دو حیاط و تعدادی تالار و اتاق تقسیم شده است.در واقع ابعاد حیاط اول 5/22×31 متر و ابعاد حیاط دوم 21×29 متر است. در ورودی بنا در سمت شمال و در بدنه برج شمال غربی تعبیه گشته است.آب قلعه به وسیله یک حلقه چاه با عمق 40 متر تامین می شده که در حال حاضر نیز قابل بهره برداری است.

قلعه فلک الافلاک،تاریخچه قلعه فلک الافلاک خرم آباد

این قلعه با اشراف کامل بر اطراف، محل امن و سنگری محکم برای حکام در مقابله با مخالفان بوده و در بعضی موارد نیز به عنوان مرکز حکومت منطقه ای و حتی کاروانسرا مورد استفاده قرار می گرفته است.در واقع قبل از انقلاب اسلامی از قلعه به عنوان زندان استفاده می شده است.مصالح بنای فعلی مرکب از خشت، آجر، سنگ و ملات می باشد.جالب است بدانید که پیدایش شهر خرم آباد از این قلعه بوده و به تدریج در اطراف آن توسعه یافته است.چشمه ای با آب زلال و خنک به نام گلستان در تمام سال از زیر قلعه جاری است که با استخر و پارک موجود، زیبایی خاصی به حاشیه قلعه داده است.قابل ذکر است که این بنا علاوه بر ویژگیهای معماری پر صلابت، گنجینه ای منحصر به فرد نیز دارد.این گنجینه دارای بخش های باستان شناسی و مردم شناسی است و ابزارهای سنگی عهد حجر، سفالینه های پیش از تاریخ، مهرهای متنوع سنگی، اشیای بی نظیر و مقدس مفرغی، ظروف و اشیای مربوط به دوران اسلامی و نمونه هایی از سنگ مزارهای منقوش لرستان را در دل خود جای داده است. در واقع در فضای داخلی این قلعه، به غیر از مجموعه موزه، کتابخانه تخصصی، آزمایشگاه تحقیقاتی مرمت آثار تاریخ و چایخانه نیز دایر شده و در حال بهره برداری است.جالب است که این اثر بزرگ فرهنگی، به شماره 883 در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.

قلعه فلک الافلاک،تاریخچه قلعه فلک الافلاک

به یاد داشته باشید که بنا به تحقیقات آنوبانینی قلعه فلک الافلاک دارای برج و بار و چشم اندازهای مناسب و مشرف بر منطقه بوده و محل امنی برای حکام مرکزی محسوب می شود.در سال1404 هجری مه قبلا دژ شاهپور خاصت نامیده میشده است ودر قرن 18 آن را دژ خرم آباد نامیده اند در کوهای مجاور نیز برج هایی ساخته شده بود جالب است که بدانید این قلعه که سنگری مناسب برای معترزین نسبت به حکومت وقت بوده است ای قلعه بر فراز تپه ای در وسط شهر خرم آباد واقع گردیده است که قدمت آن به دوره ساسانیان میرسد قلعه دارای 12 برج بوده است و هر برج در ماه شاخص نیمروز بوده است به همین دلیل به 12 برجی مربوط بوده و اطلاق نام فلک الا اقلاک به آن در زمان قاجار می باشد در زیر قلعه سمت شمال شرقی روی آن سرچشمه هایی جاری است که آب مورد نیاز قلعه به وسیله ی چاه عمیقی به عمق 50 متر از آن تامین می شده است محیط کلی قلعه 228/60 متر و بلند ترین دیوار آن تا سطح تپه 22/5 متر می باشد در واقع قلعه طوری ساخته شده است که بر تمام شهر اشراف داشته و در پیرامون آن کنگره هایی وجود دارد كنگره های اطراف با روی آن روزنه هایی برای دفاع دارد،در این کنگره ها سوراخ هایی تعبیه گشته است که به هنگام محاصره قلعه تیر اندازان از آن استفاده می نموده اند.قلعه دارای 2 حیاط است که سالن های جنوبی حیاط اول به وسیله ی راهرویی به هم وصل می شوند در سالن حیاط دوم دو راه رو زیر زمینی وجود داردکه به خارج قلعه راه داشته و در موقع ضرورت از آن استفاده می شده است. رژیم منفور پهلوی مدت زمانی از این قلعه به عنوان زندان سیاسی استفاده نموده است .واقعیت این است که از این قلعه در منابع تاریخی مکتوب با نامهای متفاوت دژ شاپور خواست یا سابر خاست، دزبر، قلعه خرم آباد و سر انجام قلعه فلک الافلاک یاد شده است.نام گذاری اخیر از دوره قاجاریه بر روی این بنا مانده و می توان گفت با مسما ترین نام گذاری قلعه است.

قلعه فلک الافلاک،تاریخچه قلعه فلک الافلاک

به یاد داشته باشید که در هر حال بنای اولیه این دژ ظاهراً مربوط به دوره ساسانی است اما برخی منابع بنای آن را به زمان شجاع الدین خورشید سر سلسله اتابکان لر در قرن چهارم هجری نسبت می دهند. قول مردم منطقه و مدارک تحقیقی بر وجود با رویی دو لایه و خشتی با دوازده برج حول بنای فعلی در گذشته دلالت دارند.این با روی گرداگرد بنا بیشتر به سمت غرب گسترش داشته است و از بقایای برج های دوازده گانه آن، آثار دو برج در شمال غرب و جنوب شرق محوطه گرداگرد قلعه فعلی قابل مشاهده و بررسی می باشد. مصالح بنای کنونی از خشت، آجر، سنگ و ملات تشکیل شده اند باقی ماندن بنای قلعه و بازسازی آن در ادوار مختلف تاریخی مرهون موقعیت سوق الجیشی ممتاز تپه مذکور در گلو گاه دره خرم آباد بوده است و از این رو بنای قلعه آثار تحولات معماری ادوار گوناگون را هم با خود دارد.و نیز در بنای این قلعه به راههای عبور و مرور شمال به جنوب و شرق به غرب نیز توجه شده است.قابل ذکر است که قلعه فلک الا افلاک پس از ثبت در فهرست آثار ملی ایران موزه فلک الا فلاک نام گذاری شده است و در حال حاضر دارای بخش های مردم شناسی، هنر های سنتی و باستانی می باشد. در قسمت موزه مردم شناسی عکس ها و ماکت های کوچک و بزرگ متعددی از ابعاد و جنبه های مختلف زندگی مردان وزنان روستایی و عشایری منطقه لرستان به نمایش گذاشته شده اند و در کنار آنها لباس های محلی مردم منطقه نیز در معرض تماشا قرار دارند. در واقع یکی از دیدنی های موزه مردم شناسی این قلعه، سنگ قبرهای مردان و زنان منطقه است که با سایر نواحی ایران تفاوت ماهوی دارند، چون در این نواحی رسم بر این بوده که بر بالای قبر متوفی یک سنگ عمودی کار گذارند و بر روی آن صحنه هایی از زندگی فرد متوفی را حجاری و حکاکی کنند. مثلاً اگر فرد متوفی یک شکارچی بوده بر روی سنگ قبر عمودی وی تصاویری از اسلحه و شکار و….. حک شدهاست.

قلعه فلک الافلاک،تاریخچه قلعه فلک الافلاک

در واقع تعدادی از این نوع سنگ قبرها با تصاویر گو ناگون در قسمتی از موزه مردم شناسی فلک الا فلاک برای دیدار بازدیدکنندگان جمع آوری گشته است جالب است بدانید که بخش مهم و قابل توجه دیگر موزه فلک الافلاک، قسمت باستانشناسی آن ست. در موزه با ستانشناسی تعداد قابل توجهی اشیاء ارزشمند مفرغی، سفالی و سنگی از هزاره های پیش از میلاد که طی سالهای اخیر از قاچاق چیان و حفاران غیر مجاز ضبط شده اند و یا در اثر حفاری هیئت های باستانشناسی به دست آمده اند، به نمایش گذارده شده اند و مجموع آنها بیانگر قدمت، دیرینگی و پیشرفته گی تمدن کهن منطقه لرستان می باشند. البته قابل ذکر است که در حال حاضر موزه باستانشناسی قلعه برای سامان دهی اشیاء، نصب ویترین های جدید و تقسیم بند های داخلی موزه و نیز کار شناسی اشیاء تازه بهدست آمده تعطیل است و بیشتر اشیاء آن نیز به مخزن موزه منتقل شده اند.قابل ذکر است که بدانید نمایش دوباره این آثار پس از سامان دهی و نیز انجام بررسی های کارشناسانه برروی اشیاء تازه به دست آمده، در دریافت تصویری کامل تر و دقیق تر از جایگاه واقعی تمدن کهن منطقه نقش بسزایی دارد.این قلعه زیبا را حتما از نزدیک ببینید.

قلعه فلک الافلاک

قلعه فلک الافلاک خرم آباد
4.9 (98.71%) 62 votes

کامنت های تایید شده : 10 عدد

  • عالییییییییه

  • بسیار بسیار بسیار عالی

    • بسیار عالی ? بود دم همه لرها گرم?

  • خیلی عالی بدو ممنون از شما

  • عالی..ممنون

  • جای با صفاییه از لرستانی ها ممنون هستیم

  • عالی ممنون

  • عالی بود دم لرها گرم??

  • خوب بود

نظرات شما پس از بررسی و تایید مدیر نمایش داده می شود.