راه درمان و تاریخچه ایدز در ایران همراه درصد تعداد مبتلایان بیماری

در این مطلب از سایت جسارت به راه درمان و تاریخچه ایدز در ایران همراه درصد تعداد مبتلایان بیماری می پردازیم. امیدواریم مطلب ایدز در ایران مورد توجه شما سروران گرامی قرار گیرد .

شرکت جانسون‌ اند‌ جانسون (Johnson & Johnson) با همکاری مرکز ملی سلامت آمریکا (NIH) و بنیاد خیریه‌ی بیل و ملیندا گیتس در حال آزمایش واکسنی ترکیبی هستند. اولین مرحله‌ی بالینی از این واکسن با شرکت ۲۶۰۰ زن در قاره‌ی آفریقا در طول سه سال آینده شروع خواهد شد. اولین مرحله از این آزمایش با تزریق واکسن، سیستم ایمنی بدن آماده و در مرحله‌ی دوم بدن آماده‌ی پاسخ‌گویی به ویروس می‌شود. این واکسن ترکیبی از پروتئین‌های به‌دست‌آمده از سویه‌های (استرین) مختلف ویروس اچ‌آی‌وی است که همانند کاشی در کنار هم قرار گرفته‌اند. پژوهشگران امید دارند این واکسن بتواند در برابر سویه‌های مختلف ویروس اچ‌آی‌وی بدن فرد را مقاوم کند.

ایدز در ایران

 آخرین آمار مبتلایان به ایدز اعلام شد. بر اساس آنچه اداره ایدز وزارت بهداشت اعلام کرد، تا اول فروردین ‌سال ٩۶، پیش‌بینی می‌شود ۶۶‌هزار و ٣۵٩ مبتلا به ایدز در کشور وجود داشته باشد که از این تعداد ٣۴‌هزار و ٩۴٩ نفر مبتلا شناسایی شده‌اند. بررسی آمارها نشان می‌دهد که ٨۴‌ درصد افراد شناسایی‌شده مرد و ١۶‌درصد زن هستند.  همچنین ۵٣‌ درصد از این افراد بین ٢١ تا ٣۵‌ سال هستند. حالا براساس آنچه رئیس اداره ایدز وزارت بهداشت اعلام کرده تاکنون ٩‌هزار و ۴٧٧ نفر در ایران به دلیل ابتلا به این بیماری جانشان را از دست داده‌اند.  پروین افسر کازرونی این آمار را به ایلنا اعلام کرد و گفت که ابتلا به بیماری ایدز از طریق روابط جنسی در کشور در حال افزایش است؛ موضوعی که حداقل از ١٠‌سال گذشته تاکنون با هر بار اعلام آخرین آمار ایدز تکرار می‌شود. 

در کنار پژوهش شرکت جانسون‌ اند‌ جانسون، شرکتی دیگر با نام ViiV مراحل آزمایش بالینی داروی خود را در کشور‌های آفریقای مرکزی شروع کرده است. در این آزمایش ۳۲۰۰ زن در بازه‌های زمانی دوماهه مقداری از داروی تجربی Cabotegravir را دریافت می‌کنند. از سرمایه‌گذاران پژوهش شرکت ViiV می‌توان به مرکز ملی سلامت آمریکا (NIH) و بنیاد خیریه‌ی بیل و ملیندا گیتس اشاره کرد. این شرکت امید دارد تا سال ۲۰۲۲ به نتایج اولیه‌ی خود دست پیدا کند.

ایدز در ایران

راه‌های انتقال به ایدز موضوع دیگری بود که این مسئول در وزارت بهداشت به آن اشاره کرد: « تا اول فروردین ‌ماه امسال، ۶۶,٣‌ درصد از مبتلایان بر اثر استفاده از سرنگ مشترک و از طریق اعتیاد تزریقی مبتلا شده‌اند،  ١٩.٣‌درصد از راه رابطه جنسی، ١.۵‌درصد از طریق مادر به کودک و ٧ دهم‌درصد بر اثر خون و فرآورده‌های خونی مبتلا شده‌اند که البته راه انتقال از طریق فرآورده‌های خونی در سال‌های اخیر بشدت کاهش یافته است.»  آمارهای مبتلایان به این بیماری در ماه‌های ابتدایی ‌سال ٩۶ هم مورد توجه رئیس اداره ایدز وزارت بهداشت قرار گرفت؛ با این توضیح که «مبتلایان از ابتدای‌ سال جاری تاکنون شامل۳۰‌درصد زن و ۷۰‌درصد مرد هستند. ۳۹‌درصد از این افراد از طریق اعتیاد تزریقی، ۴۱‌درصد از طریق رابطه جنسی و ۳‌درصد از طریق مادر به کودک مبتلا شده‌اند.»  بر اساس اعلام او، پیش‌بینی می‌شود ٣٧‌درصد از مبتلایان به ایدز کودکان زیر ١۵‌سال باشند، از این تعداد ٨٨‌ درصد در دوره مراقبت قرار دارند و ٩٨‌درصد افرادی هستند که در دوره مراقبت هستند و دارو دریافت می‌کنند. همچنین در عمده کودکان زیر ١۵سال بیماری از طریق مادر مبتلا که اطلاعی از بیماری‌اش نداشته، منتقل شده است.

تا به امروز پژوهشگران تلاش‌های زیادی برای پیدا کردن واکسن و راه‌ها درمانی برای مبارزه با ویروس اچ‌آی‌وی و بیماری ایدز کرده‌اند و به نظر می‌رسد سال ۲۰۱۷ نقطه‌ی عطفی در تمامی این تلاش‌ها به‌حساب می‌آید.  در این سال پژوهشگران دانشگاه تمپل در آمریکا با بهره‌گیری از تکنیک کریسپر موفق به حذف کامل ویروس اچ‌آی‌وی از بدن موش‌ها شدند. در پژوهشی دیگر، دانشمندان کشف کردند که دارو‌هایی که در درمان سرطان کاربرد دارند می‌توانند به درمان بیماری ایدز هم کمک کنند.

ایدز در ایران

کازرونی با بیان این‌که ۶٠‌ درصد از افراد از ابتلای‌شان به بیماری ایدز اطلاعی ندارند، ادامه داد: «٢۶‌هزار و ۶٩٩ نفر از مبتلایان شناسایی شده، زنده هستند که این آمار، معادل ٣۴‌درصد از مبتلایان است؛ به این معنی که بیش از ۶٠‌ درصد از افرادی که مبتلا به این بیماری هستند، هنوز شناسایی نشده و از بیماری‌شان اطلاعی ندارند.  از این تعداد در یک‌ سال اخیر ۱۲‌هزار و ۳۶۰ نفر به مراکز مشاوره مراجعه کرده‌اند و تحت مراقبت و درمان قرار گرفته‌اند. همچنین از تعداد افرادی که به مراکز مشاوره مراجعه می‌کنند، ۹‌هزار و ۸۸۰ نفر تحت درمان دارویی ضد ویروس هستند. تمام داروها به صورت رایگان در اختیار بیماران قرار می‌گیرد.»  بی‌اطلاعی همین ۶٠‌ درصد از بیماری‌شان، منجر شده تا بیماری از طریق روابط جنسی انتقال بیشتری پیدا کند: «بررسی‌ها نشان می‌دهد که روند انتقال این بیماری از طریق روابط جنسی در حال افزایش است؛  یکی از مهمترین اقدامات افزایش آگاهی نوجوانان و جوانان در مورد خودمراقبتی و افزایش آگاهی والدین و بالا‌بردن مهارت فرزندپروری است تا بتوانند با برقراری ارتباط مناسب با کودکان از گرایش نوجوان و جوانان به رفتارهای پرخطر جلوگیری کنند.»

به گفته سازمان بهداشت جهانی، در حال حاضر بیش از 36 میلیون نفر مبتلا به ویروس نقص ایمنی بدن (اچ آی وی) هستند و هر ساله 2.4 میلیون نفر آلوده می شوند.  با وجود تمام موفقیت های درمان پزشکی در برابر ویروس، یک واکسن کارآمد بسیار مهم است. متخصصان عفونی مرکز پرستاران آلمانی (DPZ) – موسسه تحقیقات پریمایت لایبنیتس در یک کار مشترک با همکاران بین المللی، یک استراتژی جدید واکسیناسیون علیه ویروس نقص ایمنی شبه ویروس (SIV) HIV را در میمونهای ریزوس آزمایش کردند. برای این، محققان از یک واکسن استفاده کردند که شامل دو جزء بود. میمون ها به صورت زیر جلدی، به صورت خوراکی و عضلانی واژینال با تاخیر زمانی و به صورت متناوب واکسینه شدند.

درمان ایدز در ایران

او در همین ارتباط به راه‌اندازی مراکزی در محل‌های پرخطر اشاره کرد:  «وزارت بهداشت و سازمان بهزیستی مراکزی را در محل‌های پرخطر تحت‌ عنوان مراکز کاهش آسیب راه‌اندازی کرده‌اند که افراد با مراجعه به این مراکز می‌توانند  خدمات مختلفی ازجمله مشاوره، وسایل مورد نیاز مصرف مانند سرنگ را دریافت کنند و طرز درست استفاده از سرنگ هم به آنها آموزش داده می‌شود؛ همچنین برنامه‌های کاهش آسیب برای این افراد در نظر گرفته می‌شود و متادون‌درمانی می‌شوند.» حالا یک سالی می‌شود که کلینیک‌های سیار راه‌اندازی شده‌اند:  «این کلینیک‌های سیار در مناطقی که افراد به‌سختی به مراکز بهداشتی، درمانی و مراکز مشاوره مراجعه می‌‌کنند، مستقر شده و خدمات مشاوره و آزمایش انجام و آنها را به چرخه درمان ارجاع می‌دهند. این کار به صورت پایلوت انجام شده و قرار است در‌ سال ۹۶ با حمایت معاونت اجتماعی وزارت بهداشت و معاونت آسیب‌های اجتماعی وزارت کشور خدمات سیاری گسترده شود.» 

 دانشمندان توانستند نشان دهند که نوع واکسن تقویت کننده، به صورت خوراکی و عضلانی، و همچنین دستورالعمل اجزای واکسن، بر فعال شدن سیستم ایمنی تأثیر می گذارد. این ها عوامل حیاتی پیشگیری از عفونت SIV را در درازمدت نشان می دهند.  از آنجایی که SIV و HIV به طور عمده در سلول های کمکی فعال CD4 + T خود که برای دفاع از سیستم ایمنی بدن حیاتی هستند، تکثیر می شوند، بسیار حائز اهمیت است که حتی پس از واکسیناسیون نیز سطح آنها همچنان نسبتا پایین باشد. به منظور دستیابی به ایمنی محافظت شده علیه ایدز، یک استراتژی واکسیناسیون واکنش ایمن متعادل بدون افزایش سلول های کمکی CD4 + T (مجله ویروس شناسی) ضروری است.

واکسن ایدز در ایران

حالا در این شرایط برنامه‌هایی برای کاهش موارد ابتلا به این بیماری، در نظر گرفته شده که کازرونی به آن اشاره کرد، برنامه ٩٠٩٠٩٠ یکی از آنهاست: «بر اساس تعهدات بین‌المللی هدف نهایی کنترل ایدز یا HIV این است که تا ‌سال ۲۰۳۰ همه‌گیری HIV  کنترل و مهار شود.  برای این‌که به این هدف نهایی برسیم تا‌ سال ۲۰۲۰ لازم است ۹۰‌درصد افرادی که مبتلا به ایدز هستند، از بیماری خود باخبر شوند؛ همچنین ۹۰‌درصد از افرادی که از بیماری خود  آگاه هستند، تحت مراقبت و درمان قرار بگیرند و حجم ویروس در ۹۰‌درصد افرادی که تحت مراقبت هستند به‌حدی برسد که دیگر قابلیت انتقال به فرد مقابل را نداشته باشند.» رئیس اداره ایدز وزارت بهداشت با بیان این‌که از ۳۴‌درصد مبتلایان به ایدز که شناسایی شده‌اند، ۵۰‌درصد به برنامه‌های مراقبت درمان وصل شده‌اند،  گفت: «۸۲‌ درصد از افرادی که به برنامه‌های مراقبت وصل شده، تحت مراقبت‌های درمانی و دارویی قرار گرفته‌اند. براساس چهارمین برنامه استراتژیک در راستای رسیدن به اهداف ۹۰ ۹۰۹۰، بخش مراقبت درمان برای اجرای این طرح آماده شده و پزشکان، پرستاران و مشاوران برای این منظور آموزش دیده‌ و مراکز مشاوره بیماری‌های رفتاری راه‌اندازی شده  است.»

دلایل زیادی برای کمبود واکسن عفونت HIV وجود دارد.  در مقابل واکسن های معمولی، عامل (فعال) علیه اچ آی وی باید پاسخ ایمنی به اندازه کافی قوی ایجاد کند تا اطمینان حاصل شود که هیچ سلولی وجود ندارد که آلوده شود، در غیر این صورت ویروس به طور دائم به ژنوم سلول ها متصل خواهد شد. این است که نیازمند واکسن های دیگر نیست زیرا اکثر ویروسها به ژنوم متصل نیستند.  به همین خاطر هم واکسن پاسخ سریعتر از گسترش ویروس دارد ومی تواند صدمه به سلول را به  تا حد زیادی متوقف کند.  مانع دیگری برای واکسن علیه ایدز، سیستم ایمنی بدن است.  برای اینکه سیستم ایمنی بدن بتواند پاسخ ایمنی را بهینه کند، سلول های کمکی CD4 + T مورد نیاز است. معضل برای تحقیقات واکسن این است که این سلول ها نیز سلول های هدف برای عفونت با HIV یا SIV هستند. در همکاری بین المللی و شرکای ایتالیایی و اتریش، یک گروه تحقیقاتی آمریکایی و کارشناسان آلمانی، رویکرد واکسیناسیون را مورد بررسی قرار داده است که این عوامل بحرانی را در نظر می گیرد

داروهای ایدز در ایران

او ادامه داد: «درست است که HIV مانند برخی از بیماری‌ها درمان قطعی ندارد، اما وقتی درمان دارویی برای فرد مبتلا به ایدز آغاز می‌شود، نه ‌تنها سیستم ایمنی فرد تقویت می‌شود، بلکه باعث می‌شود فرد یک طول عمر معمولی داشته باشد. همچنین حجم ویروس در بدن او کاهش پیدا کرده و قابلیت انتقال را از دست می‌دهد.»  او به اهمیت همراهی سایر سازمان‌ها در پیشگیری و کنترل ایدز اشاره کرد: «پیشگیری و کنترل HIV نیاز به همراهی دستگاه‌های مختلف دارد، در چهارمین برنامه استراتژیک  HIV، بیست و سه سازمان، موسسه و وزارتخانه همراه هستند،  این برنامه از اسفند ۹۴ در هیأت دولت تصویب و در ‌سال ۹۵ کمیته‌های عملیاتی‌شدن این برنامه با محوریت وزارت آموزش‌و‌پرورش، بهزیستی، وزارت رفاه و وزارت کشور و ستاد مبارزه با مواد مخدر و وزارت بهداشت تشکیل و مترادف آن در استان‌ها نیز راه‌اندازی شد و هر سه ماه گزارش عملکرد این کمیته‌ها ارایه می‌شود.»  بازنگری دستورالعمل درمانی ایدز، خبری است که از سوی این مسئول در وزارت بهداشت اعلام شد: «در دستورالعمل جدید پس از این‌که بیماری به‌طور قطعی تشخیص داده شد، مرحله دریافت دارو برای آنها آغاز می‌شود؛ در حالی ‌که در گذشته همه افرادی که بیماری‌شان به ‌طور قطع تشخیص داده می‌شد،  دارو دریافت نمی‌کردند و افراد واجد شرایط برای دریافت دارو انتخاب می‌شدند؛

 محققان یک واکسن بالقوه متشکل از دو جزء را به دوازده میمون های ریزوس که یک مدل حیوانی برای عفونت HIV انسان بودند بررسی کردند. استفاده از واکسن ترکیب شده به عنوان واکسیناسیون تقویتی نخستین شناخته می شود. در مرحله اول، تمام میمون ها با SIV اصلاح ژنتیکی شده تحت درمان قرار گرفتند که سلول های میزبان را آلوده می کردند اما قادر به تکثیر در بدن نبودند. این روش به عنوان یک محرک اولیه سیستم ایمنی بدن (priming) عمل می کند. سپس میمونها به دو گروه تقسیم شدند و بعد از آن، دومین واکسن را که شامل دو بردار مختلف ویروسی بود از طریق مسیرهای مختلف دریافت کرد.

درصد ایدز در ایران

اما در حال حاضر وقتی بیماری فردی تشخیص داده شد، تحت مشاوره قرار می‌گیرد تا پایبندی به درمان داشته باشد و درمان دارویی را نیز همزمان آغاز می‌کنیم.»  به گفته رئیس اداره ایدز وزارت بهداشت، مراجعه افرادی که از بیماری‌شان اطلاعی ندارند، برای وزارت بهداشت اهمیت زیادی دارد: «مردم بدانند مراکز مشاوره و درمان بیماری‌های رفتاری مراکزی است که با رعایت رازداری و به صورت رایگان تمام خدمات را ارایه می‌دهد و افرادی که فکر می‌کنند در معرض ابتلا بودند، می‌توانند برای انجام آزمایش به این مراکز مراجعه کنند.»  حالا در این شرایط ۱۵۰۰پایگاه مشاوره  HIV در کشور وجود دارد و حدود ٢٠٠مرکز مشاوره بیماری‌های رفتاری فعال است:  «زمانی که بیماری تشخیص داده شد، تمام خدمات درمانی در این مراکز به فرد بیمار داده می‌شود، HIV یک بیماری عفونی است که در صورت تشخیص به موقع قابل درمان و کنترل است و فرد در صورتی که به موقع بیماری او تشخیص داده شود، می‌تواند زندگی عادی داشته باشد.»

ایدز در ایران