قاصدک

علت و درمان تیک عصبی چشم و پلک چشم در کودکان و بزرگسالان

تیک عصبی

تیک عصبی ،تیک عصبی در کودکان،تیک عصبی چیست،تیک عصبی در خواب،تیک عصبی پلک چشم،تیک عصبی به انگلیسی،تیک عصبی در بزرگسالان،تیک عصبی چشم در کودکان،تیک عصبی در نوزادان،تیک عصبی ارشاد،تیک عصبی در کودکان چیست،تیک عصبی در کودکان هنگام خواب،تیک عصبی در کودکان چگونه است،تیک عصبی در کودکان و درمان آن

تیک عصبی ،تیک عصبی در کودکان،تیک عصبی چیست،تیک عصبی در خواب

همانطور که می دانید تیک عصبی ، یکی از شایع‌ترین مشکلات روانی است که به گفته کارشناسان دلایل شیوع آن چندان مشخص نیست، ولی تخمین زده می‌‌شود بین ۵ تا ۲۵ درصد کودکان در سنین مدرسه نیز نوعی از اختلال تیک را تجربه می ‌کنند.تیک‌‌ها حرکات غیرطبیعی ناگهانی، مکرر، سریع و هماهنگی هستند که معمولاً به راحتی قابل تقلید هستند. حرکات به‌ صورتی مشابه مکرراً رخ می‌‌دهند و بیمار قادر است به ‌صورتی ارادی برای مدتی کوتاه آنها را مهار کند، اما این امر ممکن است سبب اضطراب بیمار شود.تیک‌ها در نتیجه فشار روانی تشدید می‌شوند و حین فعالیت‌های ارادی و تمرکز فکری کاهش یافته و در خواب از بین می‌روند. دکتر پیرخائفی، روان‌شناس و عضو هیئت علمی دانشگاه، تیک‌ها را فعالیت‌های حرکتی – صوتی می‌داند که به ‌صورت ناگهانی اتفاق می‌افتند و در آن، فرد توان مقاومت خود را از دست داده و ظاهراً مقابله با‌ آن هیچ فایده‌ای نخواهد داشت. وی، پریدن گوشه‌ چشم، پرش در ناحیه ‌گردن و حرکات اضافه در شانه را از تیک‌های حرکتی می‌داند و در خصوص تیک‌های صوتی ابراز می‌کند، در این ‌گونه تیک‌ها علاوه بر تکان‌های عضلات، سیستم صوتی نیز (مانند صاف کردن گلو، خرخر کردن و بالا کشیدن بینی و …) درگیر می‌شود.تیک‌هایی که به تازگی آغاز شده‌اند، اغلب نیاز به درمان ندارند. توصیه مناسب به والدین و اطرافیان کودک مبتلا به تیک این است که توجهی به تیک‌ها نداشته باشند، زیرا تمرکز روی تیک، باعث تشدید آن می‌شود.اکثر تیک‌هایی که تازه آغاز شده‌اند، مسیر محدود و گذرایی دارند و به سمت اختلال جدی‌تری پیش نمی‌روند و حداکثر طیّ دوره‌های استرس‌آور عود می‌کنند. معدودی از تیک‌ها بیشتر از یک ‌سال طول می‌کشند. تیک در آقایان سه‌ برابر بیشتر از خانم‌ها است و تیک‌های مزمن بیشتر بین سنین ۶ تا ۱۲ سالگی دیده می‌شوند.در این مطلب از سایت جسارت می خواهیم در مورد تیک عصبی صحبت کنیم.امیدواریم این مطلب مورد توجه شما عزیزان را جلب کند.

تیک عصبی چیست

تیک عبارت است از حرکات سریع و مکرر ماهیچه‌ها که منجر به ایجاد صداها یا تکان‌های ناگهانی و غیر قابل کنترل در قسمتی از بدن فرد می‌شود. تیک عصبی می‌تواند به صورت تصادفی اتفاق بیفتد و ممکن است با عواملی از قبیل استرس، اضطراب، خستگی، هیجان‌زدگی و حتی بیماری‌های مغز و اعصاب ارتباط داشته باشد. معمولاً وقتی که اطرافیان در مورد تیک‌های عصبی در یک فرد صحبت می‌کنند یا روی او تمرکز می‌کنند، شدت تیک‌ها بیشتر می‌شود. تیک‌های عصبی معمولاً به دنبال انباشته شدن یک حس ناخوشایند در بدن شروع می‌شوند که نهایتاً به شکل تیک آزاد می‌شود یا فروکش می‌کند. البته گاهی اوقات این حس ناخوشایند می‌تواند قبل از آنکه باعث بروز تیک شود، تا حدودی سرکوب شود. تیک‌های عصبی در دوران کودکی بسیار شایع است و معمولاً اولین بار در حدود سن 5 سالگی بروز پیدا می‌کند. در موارد بسیار نادری هم ممکن است علائم تیک عصبی در دوران بزرگسالی شروع شود. تیک‌های عصبی معمولاً عارضه خطرناکی نیستند و به مرور زمان بهبود پیدا می‌کنند، اما می‌تواند برای فرد خیلی نگران کننده و ترس‌آور باشد و در کارهای عادی و روزمره او اختلال ایجاد کند.

تیک عصبی ساده و گذرا

در کودکی بسیار شایع‌اند و معمولاً پس از یک ‌سال (‌اغلب طیّ چند هفته) خودبه‌خود بهبود می‌یابند و عمدتاً نیاز به درمان ندارند. تیک‌های حرکتی معمول که اغلب در حدود ۳ و نیم سالگی شروع می‌شوند، به کودکان کمک می‌کنند تا انرژی عصبی را آزاد کنند. ۷۵ درصد از کودکان، این نوع تیک را در عرض ۶ ماه پشت سر می‌گذارند. اگر کودک شما گرفتار تیک‌ شد، بهترین راه، نادیده گرفتن آن است. هیچ‌گاه او را سرزنش نکرده و یا تنبیه نکنید. شما می‌توانید برای جلوگیری از تبدیل شدن این عمل به یک عادت، با تمرین کردن روش‌های پیشگیرانه، به کودکان‌تان کمک کنید، ولی تیک‌های گذرا نباید در برنامه کامل ترک عادت مورد توجه قرار گیرند.

تیک عصبی مزمن

اگر تیک‌ بیش از ۱۲ ماه ادامه یابد، تیک مزمن محسوب می‌شود. تیک‌های مزمن پایدار هستند و معمولاً انقباض ماهیچه در آنها بیش از حد و بسیار شدید است. این تیک‌ها مشخصاً به‌ صورت حمله‌های دوره‌ای هستند و غالباً شدت آنها ماه به ماه، روز به روز یا حتّی ساعت به ساعت تغییر می‌کند. در حقیقت، رفتار تیکی ممکن است برای هفته‌ها یا ماه‌ها کاملاً محو، اما دوباره ظاهر شود. ممکن است در هر سنّی پدیدار شوند، اما اغلب در کودکی شروع می‌شوند. درمان در اکثر موارد لازم نیست. باید به بیمار توضیح داد که این اختلال اهمیتی ندارد

علت تیک عصبی

زمانی اعتقاد بر این بود که تیک‌ها علائم بیرونی احساسات سرکوب شده و کشمکش‌های درونی‌اند. امروزه در بسیاری از نقاط جهان آن را ترکیبی از عوامل محیطی و زیستی می‌دانند. تیک‌ تقریباً در یک سوم موارد، پایه ژنتیک دارد، اما در برخی حالات ممکن است این عادت از طریق تقلید به دست آید.همچنین، مشخص شده است که رفتارهای تیکی در زمان فشارهای عصبی افزایش می‌یابد که این امر به “تیک عصبی” منجر می‌شود

راههای درمان تیک عصبی

یکی از نکاتی که درباره انواع تیک‌ها حائز اهمیت است، نوع برخورد و نگاه عوام به آن است که باعث می‌شود، فرد مبتلا دچار احساس ناخوشایندی شود و خود را از انظار پنهان کند و در صورت افزایش بیش از حد این اختلال، حتّی در رفتارهای اجتماعی او نیز تأثیر بگذارد. اگر افراد با نشانه‌های طولانی‌مدت تیک مواجه شدند، باید برای جلوگیری از اختلالات وسیع‌تر به روان‌‌پزشک یا روان‌شناس مراجعه کنند. اولین روش، عدم توجه مستقیم به تیک ها می‌باشد که توسط خانواده اعمال می‌گردد و در صورت پایدار و مزمن بودن می‌توان از روش‌های غیردارویی از جمله Habit Reversal Training)HRT) آموزش معکوس کردن عادت که شامل ۵ مرحله می‌باشد استفاده نمود: ▪ توصیف و تکرار تیک در آینه ▪ پیدا کردن جزئیات تیک توسط درمانگر ▪ تمرین شناسایی اولین علامت رخداد تیک ▪ آنالیز موقعیتی که تیک در آن رخ می‌دهد ▪ آموزش پاسخ فیزیکال عکس توسط بیمار ۱ تا ۳ دقیقه با آموزش این روش به کودک، بیمار می‌تواند علائم را تحت کنترل خود درآورد. فرد مبتلا را دعوا و یا مسخره نکنید، به جای آن رژیم غذایی و یا شیوه زندگی او را تغییر دهید. بیشتر تیک های عصبی به استرس و اضطراب ربط دارد. ایجاد آرامش از طریق ورزش های تنفس عمیق به مرور زمان این عارضه را برطرف خواهد کرد. عادت هایی مانند کشیدن گوش به علت خجالتی یا عصبی بودن به مرور زمان به تیک عصبی تبدیل می شود. بنا براین سعی کنید این عادت ها را رفع کنید. گاهی اوقات این حالت ها بر اثر کمبود ویتامین و ماده معدنی مانند منیزیم در بدن ایجاد می شود. مصرف قرص های مولتی ویتامین می تواند در رفع این عارضه موثر باشد. اگر علت این عارضه مصرف داروی معینی است، با پزشک مشورت کنید تا داروها را تغییر دهد. تیک های مربوط به اضطراب، مسائل عاطفی و روحی یا حالت عصبی را می توان با درمیان گذاشتن استرس ها و مشکلات زندگی با فرد نزدیکی به حداقل رساند و گاهی نیز از بین برد

درمان تیک عصبی در طب سنتی

باید تقویت کننده عصبی مانند سنبله طیب با عسل یک قاشق چایخوری صبح زود و گل بهار نارنج با عسل یک قاشق چایخوری اول مغرب مصرف کنند.چیزهای ترش و تندو تیز برایشان سم است و نباید مصرف شود.

تیک عصبی حرکتی

تیک‌های حرکتی تیک‌هایی هستند که باعث ایجاد تکان‌ها یا حرکاتی در بدن می‌شوند. مثال‌های شایعی از تیک‌های حرکتی شامل موارد زیر است:
به هم زدن چشم‌ها (چشمک زدن)
پرتاب کردن سر
در هم کشیدن بینی
بالا انداختن شانه‌ها
تکان دادن سریع بازوها
باز کردن دهان
گاهی اوقات ممکن است تیک‌های حرکتی در ظاهر شبیه به حرکات عادی بدن باشند، اما با این تفاوت که تیک حرکتی را نمی‌توان کنترل کرد

تیک عصبی صوتی

شایع‌ترین موارد تیک‌های صوتی که با عنوان «تیک‌های آوایی» یا «تیک‌های صدایی» نیز شناخته می‌شوند، عبارتند از:
سرفه کردن
خرخر کردن یا نالیدن
در آوردن صدای حیوانات
خرناس کشیدن
صدای هیس در آوردن
فین فین کردن با بینی
صاف کردن گلو
جیغ زدن
تکرار کردن یک صدا، کلمه یا عبارت خاص
فحاشی یا به کار بردن کلمات و عبارت‌های زشت و شرم‌آور (این نوع تیک، چندان شایع نیست)
تیک را نباید با عارضه حرکات تشنجی و پرشی(که نوعی تشنج مخصوص است) اشتباه گرفت. حرکات تشنجی و پرشی یک نوع اختلال حرکتی است که برخلاف تیک، شخص بیننده نمی‌تواند آن را تقلید کند یا مشابه آن را انجام دهد. علاوه بر آن، سرکوب کردن حرکات تشنجی و پرشیخیلی سخت‌تر است و معمولاً به شکل حرکات ارادی و اختیاری بروز می‌کند. علائم تشنج‌ها نیز در موارد نادری ممکن است خیلی کوتاه و سریع باشد و شبیه به تیک عصبی به نظر برسد.

درمان دارویی تیک عصبی

داروهای متعددی برای کمک به کنترل تیک‌های عصبی وجود دارد که در ادامه به بعضی از آن‌ها اشاره می‌شود. نورولپتیک‌ها، که با عنوان داروی ضد روان‌پریشی نیز شناخته می‌شوند مهم‌ترین داروهایی هستند که برای درمان تیک‌های عصبی استفاده می‌شوند. این داروها از طریق تغییر اثرات مواد شیمیایی در مغز به کنترل حرکات بدن کمک می‌کنند. ریسپریدون، ریموزاید و آریپیپرازول مثال‌هایی از داروهای نورولیپتیک هستند. طیف وسیعی از سایر داروها نیز وجود دارند که می‌توان از آن‌ها برای کاهش تیک‌های عصبی و درمان عوارض مربوط به تیک‌ها استفاده کرد. مثال‌هایی از این داروها شامل موارد زیر است: کلونیدین: دارویی است که به طور همزمان هم به کاهش تیک‌های عصبی و هم رفع علائم اختلال بیش‌فعالی کمک می‌کند. کلونازپام: از طریق تغییر دادن نحوه تأثیر بعضی از مواد شیمیایی بر عملکرد مغز، در رفع علائم تیک تأثیر می‌گذارد. تترابنازین: برای افرادی استفاده می‌شود که یک بیماری یا عامل زمینه‌ای از قبیل بیماری هانتینگتون باعث بروز حرکات سریع و مکرر در آن‌ها شده است. تزریق سم بوتولینوم: این سم را می‌توان در داخل بعضی از ماهیچه‌ها تزریق کرد تا آن‌ها را از کار بیندازد و از این طریق از بروز تیک‌های عصبی جلوگیری کند. البته اثرات این دارو معمولاً فقط تا حدود 3 ماه دوام دارد.

درمان تیک عصبی با جراحی

از یک نوع عمل جراحی به نام تحریک عمقی مغز برای درمان عارضه‌های عصبی از قبیل موارد نادر و شدید سندرم توره (Tourette) استفاده می‌شود.این جراحی شامل جایگذاری یک یا چند الکترود (صفحات فلزی کوچک) در ناحیه‌ای از مغز است که در ایجاد تیک‌های عصبی نقش دارد. این الکترودها به وسیله سوزن‌های ریز و از طریق سوراخ‌های کوچکی در استخوان جمجمه به درون مغز فرستاده شده و در جایگاه مورد نظر قرار داده می‌شوند. این عمل جراحی تحت بیهوشی عمومی انجام می‌گیرد. سیم‌های نازکی از این الکترودها به یک دستگاه تولید کننده پالس‌های الکتریکی (ژنراتور) که شبیه به دستگاه کنترل کننده ضربان قلب است، متصل می‌شود. این دستگاه که در زیر پوست سینه بیمار قرار داده می‌شود، یک جریان الکتریکی برای تنظیم سیگنال‌های عصبی در مغز و کنترل تیک‌های عصبی تولید می‌کند. تحقیقاتی که تا کنون در زمینه جراحی تحریک الکتریکی مغز برای درمان تیک‌های عصبی انجام گرفته است، نتایج امیدوار کننده‌ای به دنبال داشته است، اما این روش درمانی هنوز هم یک روش کاملاً جدید است و باید مطالعات بسیار زیاد و گسترده‌تری در مورد آن انجام شود.

تیک عصبی ،تیک عصبی در کودکان،تیک عصبی چیست،تیک عصبی در خواب

تیک عصبی ساده ساده یا متعدد مداوم

معمولاً از کودکی یا نوجوانی و قبل از ۱۵ سالگی آغاز می‌شود. در بسیاری از موارد تیک‌های موردی روی می‌دهد، اما بهبود کامل در خاتمه نوجوانی رخ می‌دهد.

سندرم تیک عصبی حرکتی و صوتی متعدد مزمن

این سندرم به نام پزشک فرانسوی‌ای که نخستین‌بار این بیماری را توصیف کرد، “سندرم ژیل دولا توره” نامیده می‌شود. این اختلال معمولاً همراه با تحریک‌پذیری و وسواس است که می‌تواند موجب رانده شدن فرد از اجتماع شود و این واکنش‌های اجتماعی منفی می‌‌تواند فرد را به افسردگی دچار کند و حتّی در بعضی مواقع او را به سوی خودکشی نیز سوق ‌دهد. تیک‌های توره درصورت عدم ‌درمان می‌توانند به حالتی مزمن در فرد تبدیل شوند.در این افراد حرکات لب و دهان‌شان به‌ گونه‌ای هست که انگار حرف‌های رکیک به زبان می‌آورند، در صورتی که این طور نیست.بجز تیک‌های گذرا در سایر تیک‌های عصبی احتمال بازگشت وجود دارد.

دلایل تیک عصبی چیست

علت تیک عصبی دقیقا مشخص نیست. این مشکل ریشه در تغییرات بخش‌هایی از مغز دارد که کنترل حرکات را برعهده دارند. به‌نظر می‌رسد که این مسئله بیشتر ریشه‌ی ارثی و خانوادگی دارد و گاهی نیز به‌عنوان عوارضی از مشکلات دیگر مانند اختلال وسواس و بیش‌فعالی است. بیماری‌های مانند هانتینگتون و اختلالات مغزی نیز می‌تواند موجب تیک عصبی بشود. درضمن، مصرف بعضی مواد مخدر نظیر کوکائین و آمفتامین نیز باعث تیک عصبی در مصرف‌کننده می‌شود.

راه کنترل تیک عصبی

چند اقدام ساده وجود دارد که شما با انجام آن‌ها می‌توانید به کنترل تیک‌های عصبی خود یا فرزندتان کمک کنید: از استرس، اضطراب و ملالت شدید بپرهیزید. خودتان را زیاد خسته نکنید و سعی کنید شب‌ها خوب بخوابید. نسبت به تیک عصبی خود، حساس نباشید و زیاد در مورد آن صحبت نکنید. اجازه دهید اطرافیان شما و افرادی که زیاد با آن‌ها سر و کار دارید از تیک عصبی شما اطلاع داشته باشند. به این ترتیب آن‌ها می‌دانند که نباید نسبت به این حرکات شما واکنش نشان دهند. اگر کودک شما به خاطر تیک‌های عصبی برای مدرسه رفتن دچار مشکل شده است، با آموزگار او در مورد راه‌های برخورد با این مشکل گفتگو کنید. همچنین اگر شما یک تیک عصبی خاصی دارید که در محل کار برایتان مشکل‌ساز شده است، با همکاران خود در این مورد گفتگو کنید.

درمان تیک عصبی با رفتار درمانی

رفتار درمانی یکی از اولین راهکارهایی است که برای کنترل تیک‌های عصبی از آن استفاده می‌شود. اگر پزشک شما احتمال بدهد که رفتار درمانی می‌تواند در کنترل تیک‌های عصبی شما تأثیر داشته باشد، احتمالاً شما را به یک متخصص روانشناسی ارجاع می‌دهد. یکی از اولین درمان‌های مورد استفاده برای تیک‌های عصبی، «درمان برگشت رفتاری» است که اهداف آن عبارت است از: آموزش و توجیه شما در مورد مشکلی که دارید. بالا بردن آگاهی شما در مورد زمان وقوع تیک‌های عصبی و شناسایی عوامل تحریک کننده‌ای که در بروز آن نقش دارند. آموزش دادن یک رفتار یا پاسخ جدید که بتوانید در هنگام مواجهه با عامل تحریک کننده تیک عصبی آن را از خود نشان دهید. برای مثال اگر تیک شما بالا انداختن شانه‌هایتان است، می‌توان به شما یاد داد که به جای این کار، دست‌های خود را بکشید تا وقتی که عامل تحریک کننده به طور کامل برطرف شود. گاهی اوقات از تکنیکی به نام «مواجهه و جلوگیری از پاسخ» (ERP) نیز برای کنترل تیک‌های عصبی استفاده می‌شود. هدف از این روش آن است که به شما کمک کند تا یاد بگیرید که چگونه آن حسی که باعث بروز تیک عصبی می‌شود را سرکوب کنید تا زمان آن بگذرد.

درمان تیک عصبی در کودکان

همانطور که گفته شد تیک عصبی در کودکان انواع مختلف دارد و درمان آن نیز به صورت های گوناگونی است . اولا اینکه درمورد تیک هایی که در مدت زمان کمی به وجود آمده اند و ماندگار نیستند ، درمان لازم نیست فقط رعایت چند نکته کفایت می کند : هنگامی که کودک از خود حالتی نشان می دهد به او توجه نکنید ، از تذکر دادن و بعضا تهدید کردن کودک به خاطر تیک هایش خودداری کنید که این باعث تشدید حالات ذکر شده در کودک می شود . نیز اینکه به هیچ وجه کودک را به خاطر وجود چنین حالت هایی مسخره و یا سرزنش نکنید .اما در درمان تیک ماندگار و مزمن چندین بررسی انجام خواهد گرفت : اول اینکه کودک را از لحاظ مغزی مورد معاینه قرار می دهیم اگر موردی بود رفع می شود اگر نه وارد حوزه ی روانشناسی و روانپزشکی خواهیم شد . از لحاظ روانپزشکی ممکن است برای کودک دارو هایی تجویز شود که مثلا اضطراب و استرس او را کنترل کرده و مانع بروز تیک های عصبی شوند . در حوزه ی روانشناسی کودک نیز کودک ضمن ارتباط صمیمی با درمانگر رفتار درمانی شده ، و علاوه بر اینکه درمانگر حالات شخصیتی و رفتاری کودک را بررسی می کند به او حالت های ریلکسیشن و راه های کسب آرامش را می آموزد . در نظر داشته باشید که اگر کودکتان دچار تیک عصبی خاصی است حتما و الزاما ضمن مطالعه ی سایت روانشناسی ، به پزشک ، روانپزشک و روانشناس متخصص کودک مراجعه کرده و از اختلالات دیگری که ممکن است رخ دهد جلوگیری کنید .

بیشتر بخوانید : استرساضطرابعصبانیتافسردگی

نظرات شما پس از بررسی و تایید مدیر نمایش داده می شود.